Etiket ekranında tipografi: hangi yazı tipi, hangi boyut, hangi hiyerarşi?
E-paper ekranın çözünürlüğünde ince serifler dağılıyor, anti-aliasing leke yapıyor. Okunabilir etiket şablonu için yazı tipi seçimi, boyut eşikleri ve bilgi hiyerarşisi kuralları.
Yayımlanma:
Etiket şablonu tasarımının en çok gözden kaçan tarafı tipografi. Ekran küçük, çözünürlük sınırlı ve okuma mesafesi 30 santimetre ile üç metre arasında değişiyor. Kâğıt etikette işe yarayan yazı tipi ve hiyerarşi, e-paper ekranda çalışmayabiliyor. Bu yazı, sahada işe yarayan kuralları veriyor.
Yazı tipi: kalın sans-serif
E-paper panelin piksel yoğunluğu 100-150 ppi arasında; bu, ince çizgilerin tek piksele düşmesi demek. Serif yazı tiplerinin ince tırnakları bu çözünürlükte ya kayboluyor ya lekeye dönüşüyor. Kalın gövdeli, açık formlu bir sans-serif (grotesk) neredeyse her zaman doğru tercih.
İkinci kural: tek aile kullanmak. Fiyat için bir yazı tipi, ürün adı için başka bir tane kullanmak küçük ekranda kakofoni üretiyor. Aynı ailenin farklı ağırlıkları (normal, kalın, ekstra kalın) hiyerarşi için yeterli.
Anti-aliasing kapalı
E-paper siyah-beyaz panellerde gri ton yok; her piksel ya siyah ya beyaz. Yazı yumuşatma (anti-aliasing) açık bırakılırsa, olmayan gri tonlar en yakın renge yuvarlanıyor ve harf kenarları düzensiz lekeler hâline geliyor. Şablon motorunda yumuşatmanın kapalı olması, okunabilirliği en çok artıran tek ayar.
Üç ve dört renkli panellerde aynı kural geçerli: ara tonlar en yakın pigmente yuvarlanıyor ve beklenmedik sonuç veriyor. Renkli e-paper teknolojileri yazısı pigment mantığını anlatıyor.
Boyut eşikleri
Okuma mesafesi yazı boyutunu belirliyor. Pratikte işe yarayan kaba kural: her 30 santimetre mesafe için en az 1,5 milimetre harf yüksekliği. Raf etiketi 30 cm'den okunuyorsa satış fiyatı için 5-6 mm, birim fiyat ve ürün adı için 2,5-3 mm iyi sonuç veriyor. Vitrin ve sepet reyonlarında mesafe uzadığı için fiyat büyütülmeli.
Piksel karşılığı panele göre değişiyor; 112 ppi'lık bir panelde 1 mm yaklaşık 4,4 piksel. Etiket çözünürlüğü ve okunabilirlik yazısı bu hesabı ayrıntılı veriyor; şablon simülatörü şablonu piksel bazında gösteriyor.
Hiyerarşi: üç seviye yeter
İyi bir etiket şablonunda üç yazı seviyesi var: birincil (satış fiyatı), ikincil (ürün adı, birim fiyat), üçüncül (menşe, kod, uyarı). Dört ve üstü seviye, küçük ekranda hiyerarşiyi okunmaz kılıyor.
Seviyeler arası fark belirgin olmalı: ikincil, birincilin yarısı kadar; üçüncül, ikincilin üçte ikisi. Yakın boyutlar (12 px ve 14 px) ekranda aynı görünüyor ve hiyerarşi kayboluyor.
Rakamlar: tabular ve hizalı
Fiyat rakamlarında tabular (sabit genişlikli) rakam kullanmak, fiyat değiştiğinde yerleşimin kaymasını önlüyor. Kuruş kısmının küçük ve üst indisli gösterimi Türkiye perakendesinde yerleşik bir kalıp ve okunabilirliği artırıyor; ama çok küçültülürse okunmuyor — ana rakamın yarısından küçük olmamalı.
Ters tasarımdan kaçının
Siyah zemin üstüne beyaz yazı, e-paper'da iki sorun üretiyor. Birincisi, yenileme sırasında daha çok pigment hareketi gerektirdiği için daha belirgin titriyor. İkincisi, panel yaşlandıkça kontrast kaybı ters tasarımda daha çok göze çarpıyor. Açık zemin üstüne koyu yazı, hem görsel hem teknik olarak doğru.
İstisna: indirim vurgusu için küçük bir alanın ters gösterilmesi kabul edilebilir; tüm etiketin ters olması değil.
Türkçe karakterler
Şablonda kullanılacak yazı tipinin Türkçe karakterleri (ğ, ü, ş, ı, ö, ç ve büyük İ) eksiksiz taşıdığı doğrulanmalı. Eksik karakter, ekranda boş kutu ya da yanlış harf olarak çıkıyor ve bu hata ancak o karakteri içeren bir ürün adı rafa geldiğinde fark ediliyor. Kurulum öncesi test ürünleriyle Türkçe karakter denemesi yapmak, sonradan yüzlerce etiketi düzeltmekten ucuz. Etikette Türkçe zorunluluğu yazısı yasal tarafı ele alıyor.
Uzun ürün adları
ERP'deki ürün adları çoğu zaman uzun ve kısaltma içeriyor. Şablonda ad alanının taşma davranışı tanımlı olmalı: kesme, küçültme ya da iki satıra bölme. Tanımsız bırakılırsa motor kendi davranışını uyguluyor ve sonuç ürün bazında değişiyor. Etiket ekranında bilgi mimarisi yazısı bu kararı anlatıyor.
Kısa özet
Kalın sans-serif, tek aile; anti-aliasing kapalı; 30 cm başına 1,5 mm harf yüksekliği; üç seviyeli hiyerarşi ve belirgin boyut farkı; tabular rakam; ters tasarımdan kaçınma; Türkçe karakter testi; uzun ad için tanımlı taşma davranışı.
Şablon ailesi ve tutarlılık
Mağazada tek şablon yetmiyor: standart raf, indirimli ürün, tartılı ürün, promosyon adası ve vitrin farklı şablon istiyor. Bu şablonların tipografik olarak aynı aileden görünmesi gerekiyor; aksi halde mağaza dağınık bir izlenim veriyor.
Pratik yöntem, bir temel şablon tanımlayıp diğerlerini ondan türetmek: aynı yazı tipi, aynı boyut kademeleri, aynı kenar boşlukları; yalnızca vurgu öğeleri değişiyor. Şablon sayısı kontrolden çıkmasın diye yeni şablon açma yetkisi merkezde tutulmalı; yetkilendirme yazısı bu rol ayrımını anlatıyor.
Test: fotoğrafla değil rafta
Şablon tasarımı ekranda iyi görünüp rafta kötü görünebiliyor. Sebebi üç şey: gerçek panelin kontrastı, mağaza aydınlatması ve okuma açısı. Ekran kontrastı ve görüntüleme açısı yazısı bu etkiyi anlatıyor.
Bu yüzden her yeni şablon, yaygınlaştırmadan önce gerçek etikete basılıp gerçek rafta, gerçek aydınlatma altında ve üç metre mesafeden kontrol edilmeli. En uzun ürün adı, en yüksek fiyat ve en çok satır içeren senaryo test edilmeli — ortalama durum değil, en kötü durum. Şablon simülatörü ilk taslağı hızlandırıyor; son sözü raf söylüyor.
Bu yazının kaynakları
Mevzuat metinleri zaman içinde değişir. Bağlantıları yayımlandığı tarihte kontrol ettik; nihai doğrulamayı güncel resmî metinden yapın.
Etiketler: tipografiokunabilirlikşablontasarım
← Tüm yazılar